تاریخ انتشار : چهارشنبه 25 فوریه 2026 - 12:29
19 بازدید
کد خبر : 82846
2 نظر
چاقی و لاغری، مسیرهایی نیستند که همیشه با یک درمان ساده برطرف شوند. در بسیاری از مواقع چاقی یا لاغری در اثر عملکرد نادرست هورمون‌ها، مشکل در عملکرد اندام‌های اصلی بدن و تغذیه نامناسب ایجاد می‌شوند و در برخی از افراد نیز تنها با مداخلات پزشکی برطرف می‌شوند. اگر بیش از حد چاق یا لاغر هستید و نمی‌دانید به کدام متخصص رجوع کنید، بهتر است در این مقاله با ما همراه باشید.
متخصص مشکلات چاقی و لاغری

متخصص تغذیه

در مسیر کاهش یا افزایش وزن، کم ‌کردن غذا یا اضافه ‌کردن وعده‌های غذایی، در نگاه اول ساده به نظر می‌رسد. اما در حقیقت تغذیه درست باید با توجه به متابولیسم بدن، الگوهای رفتاری، وضعیت سلامتی و حتی سابقه بیماری‌های پنهان فرد مشخص شود. یک متخصص تغذیه با درک علمی از فیزیولوژی و نیازهای بدن، نقشه‌ای شخصی‌سازی‌شده برای هر فرد ارائه می‌دهد.

مراجعه به این متخصص برای درمان چاقی یا لاغری فقط برای گرفتن یک رژیم غذایی نیست؛ هدف، اصلاح مسیر تغذیه، پیشگیری از آسیب به توده عضلانی، جلوگیری از بازگشت وزن و حمایت از بدن در شرایطی نامتعادل است. برنامه‌های تخصصی تغذیه، برخلاف روش‌های خودسرانه یا رژیم‌های غیراصولی، مبتنی بر ارزیابی علمی، پایش مداوم و انتخاب راهکارهایی هستند که با شرایط جسمی و روانی فرد هماهنگی دارند.

در چه شرایطی باید به متخصص تغذیه مراجعه کنید؟

زمانی‌ که روند کاهش یا افزایش وزن از حالت طبیعی خارج می‌شود یا تلاش‌های فرد برای رسیدن به وزن ایده‌آل، بی نتیجه‌ می‌ماند، مداخله متخصص تغذیه ضروری است. بسیاری از افراد تصور می‌کنند که مشکل وزن با حذف برخی غذاها یا دنبال ‌کردن رژیم‌های غیراصولی برطرف می‌شود، اما افزایش یا کاهش وزن در عمل به تنظیم برنامه‌ای دقیق، بر اساس شرایط متابولیکی، سابقه بیماری، سن، جنسیت، سبک زندگی و وضعیت روانی فرد نیاز دارد.

متخصص تغذیه با بررسی علمی وضعیت فرد، دلایل پنهان افزایش یا کاهش وزن را مشخص می‌کند و برنامه‌ای شخصی‌سازی‌شده برای هر فرد ارائه می‌دهد تا وزن به روشی سالم، اصولی و پایدار به تعادل برسد. در ادامه به شرایطی که لازم است برای کاهش یا افزایش وزن به متخصص تغذیه مراجعه شود، اشاره کرده‌ایم:

  • اضافه‌وزن یا چاقی با وجود رعایت رژیم غذایی و ورزش
  • آسیب‌های حاصل از رژیم‌های سخت و خودسرانه مانند خستگی، ضعف، ریزش مو یا بازگشت وزن
  • لاغری شدید، بی‌اشتهایی یا ناتوانی در افزایش وزن
  • ابتلا به بیماری‌های همراه مثل دیابت، کبد چرب، فشارخون بالا، مشکلات کلیوی یا اختلالات تیروئید
  • استفاده از داروهای لاغری یا داروهای مرتبط با کنترل اشتها و متابولیسم
  • نیاز به تنظیم تغذیه قبل و بعد از جراحی‌های لاغری مانند اسلیو یا بای‌پس معده

متخصص تغذیه

متخصص غدد (اندوکرینولوژی)

وقتی وزن بدن از تعادل طبیعی خارج می‌شود، یکی از نخستین احتمال‌ها، اختلال در سیستم غدد و هورمون‌ها است. هورمون‌ها پیام‌رسان‌های شیمیایی بدن هستند و کوچک‌ترین تغییر در عملکرد آن‌ها می‌تواند متابولیسم، اشتها، ذخیره‌سازی چربی، مصرف انرژی، خلق‌وخو و حتی توان عضلانی را تحت ‌تاثیر قرار دهد. متخصص غدد با دانش دقیق از عملکرد هورمون‌هایی مانند تیروئید، انسولین، کورتیزول، هورمون‌های جنسی و هورمون رشد، قادر است ریشه هورمونی تغییرات وزنی را شناسایی کند.

در حقیقت، این متخصص مسیر تغییر وزن را از حدس و گمان خارج کرده و آن را بر پایه‌ تشخیص دقیق، اصلاح اختلالات متابولیک و تنظیم عملکرد غدد پیش می‌برد تا بدن دوباره به حالت تعادل برسد.

طبق مقاله ای که در وبسایت endocrine.org منتشر شده، غدد و متابولیسم تاثیر مستقیمی بر چاقی دارد:

در چه شرایطی باید به متخصص غدد مراجعه کنید؟

وقتی کاهش وزن بدون دلیل و افزایش وزن ناگهانی رخ می‌دهد، ممکن است اختلال هورمونی در بدن وجود داشته باشد. بسیاری از افراد مبتلا به مشکلات غدد، علائمی مثل چاقی، لاغری، خستگی، بی‌حالی یا اختلال در اشتها را تجربه می‌کنند.

متخصص غدد با انجام آزمایش‌های تخصصی، ارزیابی دقیق متابولیسم و بررسی عملکرد تیروئید، پانکراس، غدد فوق‌کلیوی و هورمون‌های جنسی، می‌تواند علت اصلی این تغییرات را مشخص کند . مراجعه به دکتر غدد برای مشکلات چاقی و لاغری در شرایط زیر لازم است:

  • عدم کاهش وزن با وجود رژیم سالم و فعالیت بدنی کافی
  • افزایش وزن ناگهانی بدون تغییر در سبک زندگی
  • کاهش وزن ناخواسته و بدون علت مشخص
  • ریزش مو، خشکی پوست، خستگی شدید، ضربان نامنظم قلب یا اختلال قاعدگی
  • وجود دیابت، پیش‌دیابت یا نوسان قند خون همراه با تغییرات وزن
  • چاقی شکمی یا تجمع چربی غیرطبیعی در بخش‌های مختلف بدن
  • سابقه خانوادگی مشکلات تیروئید، دیابت یا اختلالات هورمونی همراه با تغییر وزن غیرعادی
  • تغییر وزن ناشی از مصرف داروها مانند کورتیکواستروئیدها، داروهای ضدافسردگی یا هورمون‌درمانی

متخصص غدد

متخصص داخلی

وقتی تغییرات وزنی با نشانه‌های جسمی دیگر مثل خستگی، مشکلات گوارشی، دردهای پراکنده، التهاب، کاهش انرژی یا اختلال در خواب همراه می‌شود، موضوع تنها به رژیم غذایی یا ورزش محدود نمی‌شود. در چنین شرایطی، متخصص داخلی با ارزیابی عملکرد اندام‌های حیاتی مانند معده و روده، کبد، کلیه‌ها، قلب، ریه‌ها و سیستم خون، تشخیص می‌دهد که تغییر وزن ناشی از چه بیماری‌ یا مشکلی است.

بسیاری از افراد بدون اطلاع از مشکلاتی مانند کبد چرب، کم‌خونی، التهاب‌های مزمن، اختلالات گوارشی، عفونت‌های نهفته یا مشکلات قلبی، با چاقی یا لاغری روبه‌رو می‌شوند. متخصص داخلی با بررسی علائم کلینیکی، آزمایش‌های مختلف و ارزیابی سبک زندگی، علت‌ دقیق این تغییرات را مشخص کرده و مسیر درمانی مناسب را پیشنهاد می‌دهد.

در چه شرایطی باید به پزشک داخلی مراجعه کنید؟

وقتی تغییرات وزنی تنها به عدد ترازو محدود نمی‌شود و با علائم گوارشی، مشکلات انرژی، ضعف عمومی، دردهای پراکنده یا نشانه‌های غیرطبیعی در بدن همراه است، معمولا یک مشکل داخلی در بدن وجود دارد. متخصص داخلی با دیدی وسیع‌تر بدن را بررسی می‌کند تا علت اصلی چاقی و لاغری مشخص شود.

اگر وزن شما، بدون دلیل منطقی تغییر کرده یا با مشکلات جسمی دیگر همراه است، مراجعه به متخصص می‌تواند به شناسایی علت بروز این مشکل کمک کند. در ادامه به شرایطی که لازم است برای تغییرات وزنی به پزشک داخلی مراجعه کنید، اشاره کرده‌ایم:

  • کاهش یا افزایش وزن همراه با علائم گوارشی مانند دل‌درد، نفخ شدید، سوءهاضمه، تهوع، اسهال یا یبوست طولانی
  • تغییرات وزنی همراه با خستگی مداوم، بی‌حالی، سرگیجه، رنگ‌پریدگی یا تپش قلب
  • چاقی همراه با علائم قلبی–تنفسی مانند فشارخون بالا، تنگی نفس، ورم پا یا درد قفسه سینه
  • لاغری ناگهانی همراه با علائم هشدار مثل تب خفیف، تعریق شبانه، بی‌اشتهایی یا ضعف شدید
  • نوسانات وزنی همراه با مشکلات کبدی شامل کبد چرب، زردی پوست یا احساس سنگینی در سمت راست شکم
  • نوسان وزن همراه با علائم التهابی مثل درد مفاصل، التهاب عمومی بدن، گلودردهای مکرر یا عفونت‌های تکرارشونده
  • تغییر وزن ناشی از مصرف داروها مانند داروهای قلب، گوارش، ضدالتهاب یا آرام‌بخش‌ها

متخصص داخلی

با انتخاب درست متخصص در مسیر تناسب اندام گام بردارید

مدیریت وزن، مسیری است که میان سبک زندگی، وضعیت سلامت بدن و نیازهای فردی تعادل ایجاد می‌کند. همان‌قدر که اضافه‌وزن می‌تواند کیفیت زندگی فرد را کاهش دهد، لاغری شدید نیز ممکن است نشانه‌ای از یک مشکل پنهان باشد. به همین دلیل، مراجعه به متخصصان مرتبط به شما کمک می‌کند تا علت اصلی تغییرات وزنی را بشناسید، مسیر اصولی را انتخاب کنید و با برنامه‌ای علمی و متناسب با شرایط بدنی خود پیش بروید.

ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 2 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 2
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

سه × 1 =

شربیانی چهارشنبه , 25 فوریه 2026 - 14:01

اگر کسی هم اضافه‌وزن داشته باشه و هم علائم خستگی و ریزش مو، اول باید پیش کدوم متخصص بره؟

کارشناس روابط عمومی چهارشنبه , 25 فوریه 2026 - 14:01

در چنین شرایطی معمولاً مراجعه اولیه به متخصص داخلی یا غدد منطقی‌تر است تا علت زمینه‌ای بررسی شود و سپس مسیر درمان تغذیه‌ای تنظیم گردد.